آزمایش Creatinine
خانه
مقالات
آزمایش Creatinine

آزمایش Creatinine

آخرین تاریخ به روز رسانی: 1401/11/14
کراتینین در آزمایش خون نشانه چیست؟
آزمایش کراتی خون چیست؟ این تست در کنار آزمایشاتی مثل تست اوره، مراقب حال کلیه‌های شما هستند. بار اصلی دفع سموم و تصفیه خون، بر عهده این اندام کوچک لوبیایی شکل است. اگر به هر دلیلی به آن آسیبی وارد شود، سطح موادی مانند کراتینین و اوره در بدن بالا می‌رود. اگر می‌خواهید در مورد آزمایش Creatinine بیشتر بدانید، با هومکا در این مقاله همراه شوید.

آزمایش Creatinine، به شما می‌گوید که چقدر کلیه‌هایتان خوب کار می‌کنند. این ماده مانند اوره جزء مواد زائد بدن بوده و باید خارج شود. کلیه‌ها مسئول دفع این ماده هستند. اگر به بیماری‌هایی مانند دیابت یا فشار خون مبتلا باشید، احتمالا در چکاپ‌های دوره‌ایی متخصص انجام این آزمایش را به شما توصیه خواهد کرد. این بیماری‌ها می‌تواند عملکرد کلیه‌ها را تحت تاثیر قرار دهند. در این مقاله با هومکا همراه شوید تا مفهوم آزمایش کراتینین را بیشتر و بهتر درک کنید. در  این مقاله به شما خواهیم گفت که میزان نرمال Creatinine در خون چقدر است و چرا کراتینین بالا می‌رود؟ 

دکمه ثبت درخواست رایگان

 

مفهوم Creatinine در آزمایش خون چیست؟

Creatinine یا کراتین خون چیست؟ ماده‌ای در بدن است که در نتیجه سوخت و ساز ماهیچه‌ها تولید و از کلیه‌ها دفع می‌شود. این ماده در واقع نوعی پروتئین است که از فرایندهای متابولیسم سلول‌های ماهیچه‌ حاصل می‌شود. کراتین ماده‌ای دفعی است که بعد از ورود به خون، به کمک کلیه‌ها از بدن دفع می‌شود. بررسی میزان Creatinine خون به راحتی می‌تواند عملکرد صحیح یا ناصحیح کلیه‌ها را نشان دهد، زیرا تنها کلیه‌ها هستند که مسئول دفع کراتین از خون هستند و در چنانچه این کار را به درستی انجام ندهند، به این معنی است که عملکرد کامل و صحیح ندارند. 

 

چرا آزمایش کراتینین تجویز می شود؟

این آزمایش یک شاخص مهم برای بررسی عملکرد کلیه است. سطح بالای Creatinine در خون ممکن است نشان دهنده این باشد که کلیه‌ها به درستی کار نمی‌کنند. آزمایش خون کراتینین به پزشکان کمک می‌کند تا بیماری کلیه را تشخیص دهند، زیرا یک کلیه ضعیف نمی‌تواند مثل حالت عادی، کراتینین را تصفیه کند و موجب افزایش میزان کراتینین در خون می‌شود. همچنین برای اینکه متوجه شوید که آیا کلیه هایتان سالم است و نیاز به این نوع آزمایش دارید یا خیر، می‌توانید از خدمات پزشک در منزل هومکا بهره مند شوید.

آزمایش creatinine

 

تفسیر آزمایش Creatinine چگونه است؟

زمانی که قرار است عملکرد کلیه بیمار مورد بررسی قرار بگیرد، آزمایش کراتین یکی از آزمایشات روتینی است که به این منظور انجام می‌شود. افزایش کراتینین در خون معمولا نشان‌دهنده کاهش تصفیه گلومرولی و اختلال در عملکرد کلیه‌ها است. به دلیل ثابت بودن همیشگی مقدار کراتینین، افزایش سطح آن نشان‌دهنده آسیب مزمن کلیه است و بر خلاف اوره تحت تاثیر مشکلات کبدی قرار نمی گیرد.
به عبارت دیگر تعیین مقادیر کراتینین خون و کلیرانس کلیوی کراتینین به عنوان شاخص‌های عملکرد کلیه مورد بررسی و ارزیابی قرار می‌گیرند. سطح کراتینین سرم یا خون تا زمانی که عملکرد کلیه به طور قابل توجهی دچار اختلال نشده باشد، افزایش پیدا نمی‌کند.  این افزایش می‌تواند ناشی از بیماری خاصی در بدن باشد. 
بد نیست به این نکته نیز اشاره کنیم که مقدار کراتینین زمانی به طور قابل ملاحظه‌ای افزایش پیدا می‌کند که تقریبا نیمی از نفرون‌ها در بیماری کلیوی آسیب دیده باشند، لذا شاخص حساسی برای بررسی شروع بیماری کلیوی نیست و حتما باید شاخص‌های دیگری نیز بررسی و ارزیابی شوند. 

تفسیر آزمایش

 

شرایط انجام آزمایش Creatinine

برای سنجش میزان Creatinine، دو روش نمونه‌گیری وجود دارد؛ یکی اینکه میزان کراتینین با نمونه خون اندازه‌گیری شود و دیگری با نمونه ادرار.  می‌توانید این  آزمایش را  در آزمایشگاه‌های معتبر انجام دهید یا از تیم مجرب و حرفه‌ای هومکا برای  نمونه گیری خون در منزل کمک بخواهید. 
برای انجام آزمایش Creatinine نیاز نیست ناشتا باشید یا آمادگی خاصی داشته باشید. البته مهم است که پزشک خود را از داروهایی که مصرف می‌کنید، مطلع سازید. زیرا برخی از داروها میزان کراتینین خون را بدون ایجاد آسیب به کلیه بالا می‌برند و می‌توانند در نتیجه آزمایش اختلال ایجاد کنند.

بنابراین اگر داروهایی نظیر سایمتیدین، داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی (NSAIDs) مانند آسپرین یا ایبوپروفن، داروهای شیمی درمانی و سفالوسپورین استفاده می‌کنید حتما پزشک خود را در جریان قرار دهید، زیرا ممکن است لازم باشد پیش از انجام آزمایش مصرف دارو را قطع کنید یا دوز مصرفی را کاهش دهید. 

 

چه زمانی باید آزمایش کراتینین خون داد؟

افرادی که دارای نارسایی کلیوی هستند یا در دوران درمان بیماری‌های کلیوی به سر می‌برند، از طریق آزمایش چکاپ کامل یا آزمایش کراتینین خون می‌توانند روند درمانی خود را بررسی کنند. بسته به نوع بیماری و شرایطی که بیمار از نظر زمینه‌ای باید دفعات و فاصله آزمایش به طریق زیر صورت پذیرد:

  • بیماران دیابتی نوع ۱ یا  دیابتی نوع ۲ بایستی حداقل سالی یک بار آزمایش کراتینین خون بدهند.
  • بیماران دارای اختلالات کلیوی در فواصل منظم، باید آزمایش ادرار و کراتینین خون را بدهند.
  • افرادی که دارای بیماری‌هایی نظیر فشار خون بالا، دیابت یا مصرف داروهای مختلفی هستند که روی کلیه تاثیر می‌گذارد باید آزمایش ادرار و کراتینین را طبق نظر دکتر مستمر بدهند.

آزمایش ادرار و کراتینین خون آمادگی یا شرایط خاصی نیاز ندارد و و الزامی هم بر ناشتا بودن ندارد. البته در بعضی مواقع پزشک از بیمار می‌خواهد که تا ۲۴ ساعت قبل از آزمایش از مصرف گوشت پرهیز کند. به این دلیل که مصرف گوشت، درصد کراتینین را بالا می‌برد.

برای انجام تست، پزشک نمونه‌گیری ادرار، خون و همودیالیز را از بیمار می‌گیرد. اگر پزشک برای آزمایش ادرار موعد ۲۴ ساعته در نظر گرفته باشد، باید بیمار بعد از ۲۴ ساعت حتماً نمونه را به پزشک ارائه دهد. اما به برای آسان کردن کار بیماران کلیه خدمات مربوط به آزمایش کراتینین را در خانه انجام خواهد داد. از این رو دیگر نیازی نیست که وقت و هزینه خود را هدر بدهید و مدام از این آزمایشگاه به آن بیمارستان بروید.

 

میزان نرمال Creatinine در خون چقدر است؟

میزان نرمال کراتینین خون با توجه به سن و جنسیت، طبق جدول زیر است: 

سن    میزان نرمال کراتینین خون
بزرگسالان 

زنان 


مردان

۰.۵ تا ۱.۱ میلی گرم در دسی لیتر


۰.۶ تا ۱.۳ میلی گرم در دسی لیتر

کودکان 

نوجوانان


کودکان


اطفال


نوزادان

۵ تا ۱.۰ میلی گرم در دسی لیتر


۰.۳ تا ۰.۷ میلی گرم در دسی لیتر


۰.۲ تا ۰.۴ میلی گرم در دسی لیتر


۰.۳ تا ۱.۱ میلی گرم در دسی لیتر

 

میزان نرمال کراتینین در بارداری

در دوره بارداری، جریان خون به کلیه‌ها افزایش می‌یابد. این باعث می‌شود میزان دفع کراتینین از طریق ادرار بیشتر گردد. به همین دلیل، خانم‌های باردار معمولا میزان کراتینین کمتری در خون خود دارند. به طور متوسط سطح کراتینین خون یک خانم باردار ۸۰ درصد کراتینین خون یک زن غیرباردار است. البته میزان کراتینین نیز در طول بارداری تغییر خواهد کرد. میزان نرمال کراتینین در بارداری به شرح زیر است:

  • سه ماهه اول بارداری: ۰.۶۳ تا ۰.۸۶ میلی گرم در دسی لیتر
  • سه ماهه دوم بارداری: ۰.۵۹ تا ۰.۸۱ میلی گرم در دسی لیتر
  • سه ماهه سوم بارداری: ۰.۶۱ تا ۰.۸۷ میلی گرم در دسی لیتر

 

علت بالا بودن کراتینین در خون چیست؟

با توجه به اینکه کراتین توسط کلیه‌ها از بدن دفع می‌شود، لذا چنانچه یکی از کلیه‌ها مشکل داشته باشد یا فرد تنها دارای یک کلیه باشد، میزان Creatinine در خون افزایش پیدا می‌کند. به علاوه در آقایان و ورزشکارانی که حجم بازو و عضلات بیشتری دارند، معمولا میزان کراتین خون نیز بیشتر است. همچنین عوامل زیر نیز در کراتینین بالا موثر هستند:

  • انسداد مجاری ادراری
  • مرگ یا نارسایی سلول‌های کلیه
  • عفونت باکتریایی کلیه (پیلونفریت)
  • اختلال در عملکرد پروستات
  • التهاب گلومرول‌ها در کلیه 
  • مصرف برخی داروها مانند آمینوگلیکوزیدی، سایمتیدین، داروهای شیمی درمانی، سفالوسپورین
  •  کم‌آبی بدن که بر عملکرد کلیه‌ها تاثیر منفی گذاشته باشد.
  • ورزش سنگین که میزان سوخت‌وساز در عضلات را زیاد می‌کند.
  • افزایش تجمع پروتئین خوراکی در بدن
  • کاهش جریان خونی که به کلیه‌ها وارد می‌شود؛ مثلا به دلیل نارسایی احتقانی قلب، دیابت یا کم‌آبی.

همچنین سایت معتبر Health Line در خصوص  بالا رفتن کراتینین خون می‌گوید:

به طور کلی ، مقادیر بالای کراتینین می تواند نشان دهد که کلیه های شما به خوبی کار نمی کنند. دلایل زیادی وجود دارد که می‌تواند باعث افزایش کراتینین شود ، بعضی از آنها ممکن است یک بار اتفاق بیفتد. به عنوان مثال می توان مواردی مانند کمبود آب بدن یا دریافت مقدار زیادی پروتئین یا کراتین مکمل را نام برد. همه اینها می توانند به طور موقت روی کلیه های شما سخت شوند.

 

علت پایین بودن کراتینین در خون چیست؟

اینکه کراتینین خون پایین بیاید، خیلی به ندرت اتفاق می‌افتد. ولی کاهش کراتینین می‌تواند موجب کمبود وزن یا کاهش حجم عضلانی شود. به طور مثال سوء تغذیه، بیماری طولانی مدت و کمبود وزن زیاد این توانایی را دارند تا منجر به کاهش توده عضلانی بدن بیمار شود و در نهایت سطح کراتینین خون را به طور موثری کم کند.

افرادی که گیاه‌خوار هستند و دارای رژیم گیاه‌خواری هستند، نسبت به سایر افراد دارای سطح کراتینین پایین‌تری هستند. ولی در مجموع کاهش کراتینین سطح خون، زیاد جای نگرانی ندارد و اتفاق خیلی مهمی نیست. بلکه چیزیکه در این بین مهم است افزایش سطح کراتینین خون محسوب می‌شود.

 

علائم ناشی از افزایش سطح کراتینین

علائم اختلالات کلیوی زیاد است و ممکن است اغلب بیشتر آن‌ها ربطی به کراتینین بالا نداشته باشند. بیشتر اختلالات کلیوی ارتباطی با سطح کراتینین خون ندارند. برخی از عوامل دخیل در کراتینین بالا عبارتند از:

  • احساس دی هیدراته بودن
  • ورم
  • سرگیجه
  • خستگی
  • نفس تنگی
  • استفراغ و حالت تهوع
  • خشکی پوست

 

علائم کاهش کراتینین خون چیست؟

علائم کراتینین پایین در آزمایش خون بسته به علت زمینه‌ای می‌تواند متفاوت باشد. در صورت بروز نشانه‌های زیر ممکن است کراتینین خون شما پایین باشد:

  • توده عضلانی کم: ضعف قدرت، عدم ورزش، بدن نحیف یا لاغر
  • بیماری کبد: کبد ملتهب، که می‌تواند باعث درد در ناحیه سمت راست بالای شکم، خستگی یا احساس تهوع شود.
  • رژیم غذایی نامناسب: که می‌تواند باعث احساس ضعف، سرگیجه یا کاهش وزن شود.
  • در بیشتر موارد، ممکن است که این علائم نشان دهنده سایر مشکلات سلامتی باشند. با این حال با انجام آزمایش خون می‌توان از مرتبط بودن این علائم با سطح کراتینین آگاه شد.

 

رژیم غذایی مناسب برای کاهش Creatinine چیست؟ 

  • کاهش مصرف پروتئین حیوانی
  • کاهش مصرف فراورده‌های لبنی از جمله شیر و انواع پنیر 
  • کاهش مصرف حبوبات و قارچ
  • مصرف بیشتر آب
  • خوردن آب سبزیجات تازه 
  • عدم استفاده از ماءالشعیر همراه با غذا
  •  مصرف نکردن گوجه‌فرنگی، آووکادو، پودر فلفل قرمز، شکلات و پودر کاکائو، برگه زردآلو، کیوی، کشمش، پسته و تخمه کدو و آفتابگردان در رژیم‌های کم پتاسیم
  • کاهش مصرف مایعات کافئین‌دار مانند قهوه، نسکافه و چای
  •  استفاده از خیار، شلغم، جو، کاهو، گل‌کلم، انواع جوانه‌ها، تربچه و شیر سویا 
  • عدم استفاده از تخمه کدو و آفتابگردان، پنیر و کنجد در رژیم‌های کم فسفر
  •  استفاده از سیب، گلابی و انبه و سبزی‌هایی مانند هویج و گل‌کلم 

 

 

 

تست‌های مرتبط با آزمایش کراتینین

آزمایشات کلیه می‌توانند در کنار  آزمایش کراتینین برای بررسی وضعیت بدن تجویز شوند: 

اوره ماده زائدی است که به دلیل متابولیسم پروتئین در بدن تولید و از طریق کلیه‌ها دفع می‌شود. 

این تست میزان نیتروژن خون را اندازه‌گیری می‌کند. 

 اسید اوریک ترکیبی نیتروژنی بوده و سطح بالای آن می‌تواند منجر به نقرس شود. 

آلبومین از پروتئین‌های مهم خون است. با ارزیابی آن تشخیص اختلالات کبدی و کلیوی امکان‌پذیر است. 

 

آزمایش کراتین خون در منزل با هومکا 

مجموعه هومکا انواع خدمات آزمایش Creatinine و سایر آزمایشات خون و ادرار را به شما ارائه می‌دهد. برای انجام خدمات آزمایشگاهی و تفسیر آزمایش خون در منزل کافی است تا با شماره ۰۲۱۶۷۳۷۱ تماس بگیرید یا بر روی بنر زیر کلیک نمایید تا درخواست شما ثبت شود و در اسرع وقت آزمایش شما صورت گیرد. همچنین توجه داشته باشید که هومکا انواع آزمایش خون را تحت پوشش بیمه پایه و تکمیلی انجام می‌دهد و خیال کاربران را برای انجام آزمایش راحت کرده است.

دکمه ثبت درخواست رایگان

دسترسی سریع

سوالات متداول

Creatinine در آزمایش خون چیست؟
کراتینین به عنوان یک ماده زائد از طریق ادرار از بدن دفع می‌شود. Creatinine در آزمایش خون مشخص می‌کند کلیه‌های شما چقدر کار خود را برای فیلتر کردن مواد زائد خون بصورت صحیح انجام می‌دهند.
میزان نرمال Creatinine در آزمایش خون چقدر است؟
مقدار نرمال Creatinine در بزرگسالان خانم بین اعداد ۰.۵ تا ۱.۱ میلی گرم در دسی لیترو در مردان ۰.۶ تا ۱.۳ میلی گرم در دسی لیتر است.
چه سطح کراتینین به دیالیز نیاز دارد؟
هر چه پیرتر می‌شوید می‌تواند کاهش یابد. مقدار طبیعی GFR ۹۰ میلی لیتر در دقیقه یا بالاتر است. GFR زیر ۶۰ میلی لیتر در دقیقه نشانه عملکرد صحیح کلیه نیست. GFR زیر ۱۵ میلی لیتر در دقیقه نشان می‌دهد که به درمان نارسایی کلیه مانند دیالیز یا پیوند نیاز است.
چه عواملی باعث افزایش کراتینین خون می‌شود؟
سطح کراتینین همچنین می‌تواند به طور موقت در اثر ورزش های سنگین یا استفاده از داروهای خاص مانند سولفامتوکسازول ، تریمتوپریم یا داروهای شیمی درمانی افزایش یابد. بعلاوه ، باردار شدن یا رژیم غذایی حاوی گوشت قرمز ممكن است در این امر مثر باشد. بدن شما برای عملکرد مطلوب باید خون شما را تمیز کند.
چه سطح کراتینین نشان دهنده نارسایی کلیه است؟
سطح کراتینین بیشتر از ۱.۲ برای زنان و بیشتر از ۱.۴ برای مردان ممکن است نشانه اولیه عملکرد صحیح کلیه ها باشد. با پیشرفت بیماری کلیه ، سطح کراتینین در خون افزایش می‌یابد. این آزمایش معیار سنجش میزان خوب کلیه در دفع مواد زائد و مایعات اضافی از خون است.

پرسش و پاسخ با پزشک

Loading...
Loading...
دوست دارید درباره فاکتور CBC بیشتر بدانید؟
برای دریافت فایل راهنما، کافیست اطلاعات زیر را وارد نمایید.
request
دانلود فایل
interpretation-icon

تفسیر رایگان CRP

mg/L