آزمایش Platelets
خانه
مقالات
آزمایش Platelets

آزمایش Platelets

آخرین تاریخ به روز رسانی: 1401/03/04
مدت زمان تقریبی مطالعه: دقیقه
بررسی اختلالات انعقادی خون با آزمایش Platelets
آزمایش PLT، به بررسی عملکرد پلاکت‌های خون می‌پردازد. پلاکت‌ها نوعی سلول خونی هستند که در انعقاد خون نقش مهمی را برعهده دارند. در این حالت خون از حالت مایع به حالت ژل مانند یا نیمه جامد تغییر شکل می‌دهد. برای قطع شدن خونریزی و ترمیم زخم‌ها، لخته شدن خون ضروری است. اما گاهی اوقات خون در رگ‌ها لخته شده و به سمت قلب و ریه حرکت می‌کند. این امر تهدیدی برای سلامتی بدن است. اگر می‌خواهید بدانید آزمایش PLT چه زمانی و چرا تجویز می‌شود، با هومکا همراه شوید و مقاله زیر را مطالعه کنید.

آیا تابحال با کبودی‌های بی‌مورد در قسمت‌های مختلف بدن مواجه شده‌اید؟ آیا فکر می‌کنید بند آمدن خونریزی در بدن شما بیش از حد معمول طول می‌کشد؟ آیا زخم‌هایی در بدن دارید که خیلی دیر خوب می‌شوند؟ اگر به طور مکرر با این مشکلات دست و پنجه نرم می‌‌کنید شاید لازم باشد آزمایش PLT بدهید. این آزمایش به بررسی یکی از سلول‌های خونی به نام پلاکت می‌پردازد. در این آزمایش، اختلالات لخته شدن خون ارزیابی می‌شود. 

اطلاعات این مقاله با هدف بالا بردن میزان آگاهی شما گردآوری شده است. هومکا از شما خواهش می‌کند برای بررسی و تفسیر آزمایش حتما با پزشک متخصص مشورت داشته باشید و یا از خدمات تفسیر آنلاین آزمایش توسط پزشک استفاده کنید.

دکمه ثبت درخواست رایگان

 

آزمایش پلاکت خون یا Platelets چیست؟ 

اصلی‌ترین هدف آزمایش platelets، اندازه‌گیری تعداد پلاکت در هر میلی متر مکعب خون است. اما چرا این آزمایش تجویز می‌شود و پلاکت خون چیست؟ پلاکت‌ها یکی از انواع سلول‌های خونی هستند که از مغز استخوان نشات گرفته و وظیفه‌ی محافظتی و مراقبتی را برای بدن ایفا می‌کنند. آن‌ها کوچکترین سلول خونی نسبت به دیگر انواع سلول‌ها بوده و ظاهری گرد و مسطح دارند. کاهش تعداد پلاکت‌ها می‌تواند زنگ خطری برای سلامتی بدن باشد. در آزمایش خون تعداد پلاکت‌ها را با علامت اختصای PLT معرفی می‌کنند.

ساختار پلاکت‌های خون حاوی چندین آنزیم است که از نشت و سرزیر شدن و یا خروج خون از رگ‌های آسیب‌دیده جلوگیری می‌کنند، بنابراین پلاکت‌ها نقش انعقادی در خون دارند. در صورتی که سطح پلاکت در بدن فرد کافی باشد، نسبت به بروز خونریزی و خروج گلبول‌های قرمز از عروق ایمن خواهد بود. در هر میلی لیتر مکعب از خون باید حدودا ۱۵۰ تا ۴۰۰ هزار پلاکت وجود داشته باشد. خوب است بدانید بزرگترین عددی که در آزمایش خون می‌بینید مرتبط به این سلول خونی‌ است. با این آزمایش متخصص می‌تواند بیماری‌هایی مانند نقص و نارسایی مغز استخوان، سرطان و مشکلات انعقاد خون را تشخیص دهد.

plt در آزمایش خون

 

چرا آزمایش PLT انجام می‌شود؟

خون از چندین نوع سلول تشکیل شده است که همه آن‌ها در یک مایع به نام پلاسمای خونی در چرخش هستند. انواع سلول‌های خونی عبارتند از:

  • سلول‌های قرمز خونی
  • سلول‌های سفید خونی
  • پلاکت‌ها (ترومبوسیت‌ها)

در زمان بریده شدن پوست، پلاکت‌ها با جمع شدن و ایجاد لخته مانع از ادامه خونریزی می‌شوند. اگر مقدار پلاکت‌های خون کمتر از سطح نرمال باشد، خونریزی دیرتر متوقف می‌شود. کمبود پلاکت در خون به ترومبوسیتوپنی معروف است اما اگر تعداد پلاکت‌ها بیش از حد نرمال باشد به آن ترومبوسیتوز می‌گویند.

در سایت Medical News Today در مورد این آزمایش این چنین نوشته است: 

آزمایش PLT بخشی از آزمایش CBC یا همان شمارش تعداد سلول‌های خون است. پلاکت یکی از سلول‌های مهم خونی است که در آزمایش PLT مورد بررسی قرار می‌گیرد. از پلاکت‌ها تحت عنوان ترومبوسیت نیز یاد می‌شود. اگر میزان پلاکت در خون کم باشد، اصطلاحا به آن «ترومبوسیتوپنی» گفته می‌شود. چنانچه میزان آن بالا باشد با عنوان «ترومبوسیتوز» شناخته خواهد شد. تغییر میزان پلاکت‌ها نمی‌تواند نشان‌دهنده  ابتلای فرد به بیماری مزمن یا وجود اختلالات در مغز استخوان باشد.

اگر برای انجام آزمایش PLT به مشاوره نیاز دارید، بر روی دکمه تماس زیر کلیک کنید.

دکمه تماس برای مشاوره رایگان

 

شرایط آزمایش PLT

برای این انجام این آزمایش ناشتایی و شرایط خاصی وضع نشده است. اگر داروی خاصی استفاده می‌کنید، حتما موضوع را با پزشک در میان بگذارید. برای انجام این آزمایش به نمونه خون نیاز خواهید داشت که از رگ بازویی گرفته می‌شود.  

تفسیر plt

 

تفسیر PLT در آزمایش خون

در آزمایش PLT:

  • مقدار نرمال پلاکت خون بین ۱۵۰-۴۵۰ هزار در نظر گرفته شده است. این عدد برای نوزادان کمی بیشتر است. 
  • اگر سطح پلاکت خون کمتر از ۵۰۰۰۰ یا بیشتر از یک میلیون باشد، وضعیت بحرانی گزارش می‌شود. 

تفسیر آزمایش

 

تست‌های مرتبط با آزمایش Platelets

معمولا آزمایش‌های زیر همراه با آزمایش PLT تجویز می‌شوند:

  • آزمایش CBC: شمارش گلبول های خونی.
  • آزمایش PT: بررسی فاکتورهای مسیرهای انعقادی خارجی.
  • آزمایش PTT: بررسی فاکتورهای مسیرهای انعقادی داخلی.
  • آزمایش Fibrinogen: فعالیت فیبرینوژن را جهت تشخیص اختلالات انعقادی و خونریزی بررسی می‌کند.

platelets چیست

 

ترومبوسیتوپنی چیست؟

ترومبوسیتوپنی همان کمبود پلاکت در خون است که بسته به عامل زمینه‌ای آن، می‌تواند خفیف و یا شدید باشد. در موارد خفیف بیماری معمولا علائمی بروز نمی‌کند، اما در موارد شدید امکان خونریزی کنترل نشده و مخاطره آمیز وجود دارد. عوامل مختلفی مانند حاملگی، بیماری‌هایی مثل لوکمیا و عوارض برخی داروها مانند داروهای رقیق کننده خون (وارفارین) می‌توانند زمینه ساز کمبود پلاکت‌های خونی باشند. برای درمان این اختلال چندین روش وجود دارد که به کار بردن آن‌ها بستگی به علت زمینه‌ای ایجاد کننده ترومبوسیتوپنی دارد.

ترومبوسیتوپنی

 

علائم پایین بودن پلاکت خون‌ چیست؟

علائم این اختلال بستگی به شدت کمبود پلاکت در خون دارد. هرچه تعداد پلاکت‌ها کمتر باشد علائم نیز شدیدتر خواهد بود. مهمترین علائم کمبود پلاکت‌های خونی به شرح زیر است:

  • کبودی‌های پوستی به رنگ قرمز و یا بنفش معروف به پورپورای ترومبوسیتوپنیک
  • پتشی (نقاط خونی کوچک) که به صورت جوش‌های ریز قرمز یا بنفش بر روی پوست ظاهر می‌شوند.
  • خون دماغ شدن
  • خونریزی لثه
  • خونریزی زیاد از جراحت‌ها
  • خونریزی‌های سنگین قاعدگی

در موارد شدید ترومبوسیتوپنی علاوه بر خونریزی‌های خارجی امکان رخ دادن خونریزی‌های داخلی نیز بالاست. علائم ترومبوسیتوپنی شدید به شرح زیر است:

  • وجود خون در مدفوع
  • وجود خون در ادرار
  • استفراغ خونی و یا خیلی تیره

در موارد بسیار نادر، ترومبوسیتوپنی شدید منجر به بروز خونریزی مغزی نیز می‌شود. در صورت ابتلا به کمبود پلاکت و بروز سردرد با پزشک خود مشورت کنید.

تماس برای ثبت درخواست رایگان

 

دلایل ایجاد ترومبوسیتوپنی چیست؟

عوامل مختلفی قادرند باعث شکل گیری چنین عارضه‌ای شوند. در ادامه به مهمترین آن‌ها اشاره می‌کنیم:

مشکلات مغز استخوان: بافت مغز استخوان حالت اسفنجی شکل دارد و در میان حفرات استخوانی آن، سلول‌های بنیادی مشغول به تولید سلول‌های خونی از جمله پلاکت‌ها هستند. گاهی تلاش‌های مغز استخوان برای تولید پلاکت‌ها بی‌نتیجه می‌ماند که مهمترین دلایل آن شامل وارد زیر است:

  • آنمی آپلاستیک
  • کمبود برخی ویتامین‌ها و مواد مغذی مثل ویتامین B12، اسید فولیک و آهن
  • عفونت‌های ویروسی نظیر HIV، ویروس اپشتاین بار، ویروس سرخجه و آبله مرغان
  • شیمی درمانی، پرتو درمانی و مواد شیمایی سمی
  • مصرف زیاد مشروبات الکلی
  • مشکلات ژنتیکی نظیر سندرم ویسکوت-آلدریچ

تخریب پلاکت‌ها: طول عمر نرمال هر پلاکت در بدن بین ۷ تا ۱۰ روز است و پس از آن تجزیه می‌شود. یکی از دلایل کم بودن سطح پلاکت‌، تخریب بیش از حد آن‌ها در بدن است. از دلایل تخریب گسترده پلاکت‌ها در خون می‌توان به موارد زیر اشاره نمود:

plt در آزمایش خون

 

چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟

در صورت مشاهده هر کدام از علائم ذکر شده، موضوع را با پزشک در میان بگذارید. علائمی همچون خونریزی زیاد از زخم‌های کوچک و یا وجود خون در ادرار و مدفوع از چنین نشانه‌هایی هستند. به دلیل تاثیر زمینه ژنتیکی در بروز این اختلال، توصیه می‌شود در صورتی‌که از اعضای خانواده و یا فامیل فردی مبتلا به ترومبوسیتوپنی است، سایر اعضای خانواده نیز چکاپ لازم در این خصوص را به عمل آورند.

تفسیر آزمایش

 

تشخیص ترومبوسیتوپنی چگونه است؟

معاینه بالینی

اگر پزشک به کمبود پلاکت مشکوک باشد در ابتدا یک معاینه فیزیکی انجام می‌دهد. در این معاینه علائمی همچون کبودی و لکه‌های پوستی که ناشی از خونریزی مویرگ‌های بافتی هستند بررسی می‌شوند. همچنین ناحیه شکم برای بررسی تورم طحال و کبد معاینه می‌شود.
 

سابقه درمانی

پزشک از شما سوالاتی در خصوص موارد زیر خواهد پرسید:

  • سابقه خانوادگی ابتلا به اختلالات خونریزی
  • داروهایی که در حال مصرف هستید.
  • داروهای گیاهی که روزانه مصرف می‌کنید.
  • عادات تغذیه‌ای شما
  • مصرف مشروبات الکلی یا مواد مخدر

این اطلاعات به پزشک کمک می‌کنند تا به طور دقیق تری بیماری و یا اختلال احتمالی را تشخیص دهد.

درمان ترومبوسیتوپنی
 

آزمایشات خونی

پس از معاینه بالینی برای اینکه پزشک از تشخیص خود مطمئن گردد آزمایش CBC (آزمایش شمارش کامل سلول‌های خونی) را تجویز می‌کند. این آزمایش با دریافت نمونه خون از ساعد انجام می‌شود. در آزمایش CBC تمامی سلول‌های موجود در خون از جمله پلاکت‌ها از نظر شمارش سنجیده می‌شوند. در جواب آزمایش مقدار نرمال پلاکت‌ها بین ۱۵۰۰۰۰ تا ۴۵۰۰۰۰ در هر میلی لیتر خون است. اگر شمارش پلاکت‌ها کمتر از ین مقدار باشد، نشانه ترومبوسیتوپنی یا کمبود پلاکت در خون است.

گاهی پزشک علاوه بر CBC، آزمایش اسمیر خونی (Blood Smear) را به منظور بررسی پلاکت‌ها در زیر میکروسکوپ و بررسی شکل فیزیکی آن‌ها تجویز می‌کند.

در برخی شرایط آزمایش آنتی بادی‌های پلاکتی (Platelet Antibodies) نیز تجویز می‌شود، تا احتمال وجود آنتی‌بادی‌های تخریب کننده پلاکتی (ناشی از عوارض جانبی برخی داروها) بررسی شود.

آزمایشات ارزیابی لخته خون شامل دو آزمایش زمان ترومبوپلاستین نسبی فعال شده (PTT) و آزمایش زمان پروترومبین (PT) در صورت لزوم تجویز می‌شوند. در این آزمایشات با ثبت شدن زمان لخته شدن خون، وجود اختلالات خونریزی دهنده بررسی می‌شود.

دکمه ثبت درخواست رایگان

 

روش‌های سونوگرافی

اگر در معاینه بالینی، پزشک به  متورم شدن طحال و کبد پی‌ ببرد آزمایش سونوگرافی را برای ارزیابی دقیق‌تر موضوع تجویز می‌کند.
 

آزمایشات مغز استخوان

با توجه به شرایط برخی بیماران، آزمایشات مغز استخون نیز از سوی پزشکان تجویز می‌شوند. دو نوع آزمایش مغز استخوان برای ارزیابی سلامت مغز استخوان وجو دارد: آزمایش بیوپسی و آسپیراسیون مغز استخوان. برخی اوقات هر دو تست با هم انجام می‌‌شود. طی آسپیراسیون و بیوپسی مغز استخوان، نمونه کوچکی از بافت مغز استخوان به منظور ارزیابی‌های بیشتر برداشته می‌شود.

 

ترومبوسیتوپنی چگونه درمان می‌شود؟

درمان این عارضه بستگی به علت زمینه‌ای آن دارد. بر این اساس داروی مورد نیاز برای درمان کمبود پلاکت تجویز می‌شود. اگر شدت اختلال ترومبوسیتوپنی بالا باشد از راه‌های زیر برای درمان استفاده می شود:

  • تزیق خون و پلاکت
  • تغییر داروهایی که موجب بروز این عارضه شده‌اند.
  • تجویز داروهای استروئیدی، ایمونوگلوبولینی و سایر داروهایی که فعالیت سیستم ایمنی را کاهش می‌دهد.
  • جراحی برداشتن طحال (اسپلنکتومی)

ترمبوسیوز

 

ترومبوسیتوز یا افزایش پلاکت چیست؟

در اختلال ترومبوسیتوز تعداد پلاکت‌های خونی بیش از حد مجاز است. تشخیص این اختلال نیز همانند ترمبوسیتوپنی با آزمایشات خونی و در مراحل تخصصی‌تر توسط نمونه برداری بافتی انجام ‌می‌شود. ترومبوسیتوز بر اساس عامل ایجاد کننده آن به دو دسته ترمبوسیتوز اساسی و ترومبوسیتوز واکنشی تقسیم بندی می‌شود.

تفسیر آزمایش

 

علائم بالا بودن پلاکت خون چیست؟

افرادی که مبتلا به این اختلال هستند معمولا علائمی بروز نمی‌دهند. اگر شدت اختلال بالا باشد علائم زیر ظاهر می‌شوند:

  • سردرد
  • سرگیجه
  • درد قفسه سینه
  • ضعف عمومی بدن
  • بی حسی دست و پا

plt در آزمایش خون

 

ترومبوسیتوز واکنشی چیست؟

معمولا این اختلال خونی بر اثر بیماری‌های زمینه‌ای بروز می‌کند که مهمترین آن‌ها به شرح زیر است:

تماس برای ثبت درخواست رایگان

 

ترومبوسیتوز اساسی چست؟

علت دقیق این اختلال خونی به طور دقیق مشخص نیست. اما تحقیقات منتشر شده در این زمینه، وجود نقص ژنتیکی در ذخیره ژنی افراد مبتلا را تایید می‌کند. بر اثر این نقص ژنتیکی، بافت مغز استخوان بیشتر از نیاز بدن پلاکت تولید می‌کند و این پلاکت‌ها نیز از نظر ظاهری نرمال نیستند. نقص در تعداد و شکل فیزیکی پلاکت‌ها در ترومبوسیتوز اساسی منجر به افزایش لخته و سایر اختلالات خونی می‌شود که نسبت به ترومبوسیتوز واکنشی شدیدتر است.

ترمبوسیوز

 

آزمایش PLT در منزل با هومکا

می‌توانید در خانه بمانید و با خیالی آسوده آزمایش PLT را انجام دهید. هومکا برای ارائه خدمت آزمایش در منزل کاملا آماده است. همچنین در صورت داشتن جواب آزمایش، نیازی به مراجعه به مطب پزشک نیست. شما می‌توانید از خدمت تفسیر آنلاین آزمایش توسط پزشک هومکا استفاده کنید. ما سعی کرده‌ایم خدمات خود را با کیفیتی مطلوب و قیمتی مناسب در اختیار شما قرار دهیم. برای ارتباط با ما می‌توانید با شماره ۰۲۱۹۱۰۲۵۵۹۵ تماس بگیرید. همچنین می‌توانید درخواست خود را از طریق سایت ثبت کنید. پس از ثبت درخواست، کارشناسان ما با شما تماس خواهند گرفت تا اطلاعات کافی در مورد نحوه ارائه خدمت را در اختیار شما قرار دهند و متخصص هومکا در کوتاه‌ترین زمان خود را به منزل یا محل مورد نظر شما خواهد رساند. 

دکمه ثبت درخواست رایگان

خدمات آزمایشگاهی، درمانی و مراقبتی هومکا به همه ساکنان استان تهران، کرج و حومه و مشهد ارائه می‌شود. تجربه خود از هومکا را با دیگران به اشتراک بگذارید. 

دسترسی سریع

سوالات متداول

Platelets چیست؟
Platelets یا پلاکت‌ها یکی از انواع سلول‌های خونی هستند که از مغز استخوان نشات گرفته و وظیفه‌ی محافظتی و مراقبتی را برای بدن ایفا می‌کنند. در هر میلی لیتر مکعب از خون باید حدودا ۱۵۰ تا ۴۰۰ هزار پلاکت وجود داشته باشد.
برای آزمایش Platelets چند ساعت ناشتایی نیاز است؟
این آزمایش به ناشتایی یا شرایط خاص نیاز ندارد.
آیا تعداد پلاکت ها با افزایش سن تغییر می‌کنند؟
بله. تعداد پلاکت ها با افزایش سن کاهش می‌یابند.
نمونه‌گیری برای انجام آزمایش PLT چگونه انجام می‌شود؟
نمونه‌گیری از طریق ورید بازرویی انجام خواهد شد.
آیا برای انجام آزمایش در منزل باید نسخه پزشک داشته باشم؟
خیر. این خدمت با درخواست شما نیز انجام خواهد شد.

پرسش و پاسخ

Loading...
Loading...