آزمایشات غربالگری سه ماهه دوم
خانه
مقالات
آزمایشات غربالگری سه ماهه دوم

آزمایشات غربالگری سه ماهه دوم

آخرین تاریخ به روز رسانی: 1401/03/04
مدت زمان تقریبی مطالعه: دقیقه
ثبت رایگان درخواست

خدمت خود را انتخاب کنید

همه قیمت‌ها در هومکا شفاف و مشخص هستند.
آزمایشات غربالگری سه ماهه دوم؛ آزمایش خون و سونوگرافی‌ها
آزمایشات غربالگری سه ماهه دوم در هفته‌های ۱۶ تا ۱۸ بارداری انجام می‌شود. این آزمایشات شامل آزمایش خون و سونوگرافی است. این تست‌ها با هدف بررسی و تشخیص نقایص مادرزادی در جنین توصیه می‌شوند. البته با استفاده از نتایج آنها نمی‌توان همه نقص‌های مادرزادی را تشخیص داد. تنها چند مورد محدود و رایج مانند سندروم داون قابل پیش‌بینی است. در این مقاله با هومکا همراه باشید تا با انواع آزمایشات غربالگری سه ماهه دوم بارداری آشنا شوید.

آزمایشات سه ماهه دوم بارداری به پزشکان کمک می‌کند تا یکی از اختلالات رایج مادرزادی را تشخیص دهند. سندروم داون بیماری مادرزادی است که می‌تواند موجب عقب‌ماندگی ذهنی و حرکتی کودک شود. این آزمایشات شامل آزمایش خون و سونوگرافی هستند. آنها غیر تهاجمی بوده و خطری را برای مادر و جنین ایجاد نخواهند کرد. در این مقاله از هومکا سعی شده است، سونوگرافی‌ و آزمایش‌های سه ماهه دوم بارداری مورد بررسی قرار گیرد. 

این مقاله با هدف آشنایی بیشتر شما با آزمایشات سه ماهه دوم بارداری تنظیم شده است. لطفا برای بررسی نتیجه آزمایش حتما با پزشک متخصص مشورت داشته باشید. 

این مجموعه برای ارائه خدمت آزمایش در منزل آماده است. برای ثبت رایگان درخواست کافی است بر روی دکمه زیر کلیک کنید. 

دکمه ثبت درخواست رایگان

 

آزمایشات سه ماهه دوم بارداری شامل چه مواردی است؟ 

در سه ماهه دوم، در هر بار ویزیت پزشکی برخی معاینات اولیه جهت اطمینان از سلامتی مادر و جنین انجام می‌شود که شامل موارد زیر است:

  •  بررسی وزن: در این معاینه، میزان وزن استاندارد مادر در سه ماهه دوم بارداری ارزیابی می شود.
  • فشار خون: تشخیص زودهنگام فشار خون بارداری موجب کنترل و درمان آسان‌تر آن است.
  •  اندازه ‌گیری سایز شکم: در هر معاینه به منظور ارزیابی رشد جنین طبق ماه‌های بارداری انجام می‌شود.
  • مانیتورینگ صدای قلب جنین: جهت کنترل ریتم منظم و ضربان قلب متعادل ضروری است.
  • چک کردن ارتفاع رحم: برای اطمینان از رشد صحیح جنین و صحت فرآیند باداری صورت می‌گیرد.
  •  بررسی علائم کم خونی: به منظور چک کردن کمبود احتمالی آهن، اسیدفولیک یا ویتامین B12 ضروری است.

آزمایشات غربالگری سه ماهه دوم

 

انواع سونوگرافی‌های سه ماهه دوم بارداری

چند نوع سونوگرافی‌ در سه ماهه دوم بارداری به ویژه در هفته‌های ۱۸ تا ۲۳ به منظور اطمینان حاصل شدن از سلامت مادر و جنین انجام می‌شود. البته در هر زمان دیگری در طول بارداری نیز ممکن است به درخواست پزشک، سونوگرافی انجام شود و محدود به سه ماهه دوم نیست.

 سونوگرافی آنومالی: در این نوع سونوگرافی سلامت استخوان‌ها، قلب، مغز، لوله عصبی و کلیه‌های جنین بررسی می‌شود.  این تست به دلایل مختلفی از جمله تعیین بررسی بارداری‌های چند قلویی، چک کردن اختلالاتی نظیر جفت سر راهی، رشد آهسته جنین یا تشخیص نواقصی همچون بیماری لب شکری درخواست می‌شود. اگر پزشک در طی بررسی‌های سونوگرافی به وجود ناهنجاری‌های ژنتیکی مشکوک شود شما را به متخصص ژنتیک برای چکاپ‌های بیشتر ارجاع می‌دهد. با استفاده از این نوع سونوگرافی می‌توان بیماری‌های زیر را شناسایی کرد:

  • آنانسفالی
  •  اسپینا بیفیدا
  • بیماری لب شکری
  •  امفالوسل و گاستروشزی (نوعی اختلال ژنتیکی در بسته شدن پوست شکم نوزاد)
  •  ناهنجاری‌های وخیم قلب
  •  آژنزی کلیه (عدم تشکیل یک طرفه کلیه)
  • دیسپلازی اسکلتی
  • تریزومی ۱۳ و سایر اختلالات کروموزومی

در طی سونوگرافی، پزشک دستگاه سونوگرافی را در سطح شکم به حرکت در می‌آورد تا با ارسال شدن امواج صوتی به داخل بدن، تصاویر واضحی از رحم و جنین بدست آید. این تصاویر را به شکل زنده می‌توان بر روی مانیتور مشاهده کرد.

برای خدمات آزمایشگاهی در منزل می‌توانید بر روی کمک هومکا حساب کنید.

تماس برای ثبت درخواست رایگان

سونوگرافی سه بعدی: در این نوع سونوگرافی که نسل جدیدتری از معاینات سونوگرافی به حساب می‌آید تصاویر واضح‌تری از جنین ایجاد می‌شود. برخی از مزایای سونوگرافی سه بعدی به شرح زیر است:

  •  شناسایی نقایص ژنتیکی جنین
  • ارزیابی اندام‌های داخلی و بیرونی
  •  مشاهده نقایص احتمالی سیستم عصبی و مغز
  • مشخص شدن اختلالات مادرزادی در ستون فقرات جنین
  • آشکارسازی ناهنجاری‌ها نهفته در بافت‌های جنین

سونوگرافی داپلر: برای رویت جریان خون و بررسی سلامت گردش خون در جنین و مادر به ویژه در جفت و بند ناف مورد انجام می‌شود.

برای خواندن جواب آزمایش کافی است سفارش خود را در هومکا رایگان ثبت کنید. 

تماس برای ثبت درخواست رایگان

 

چرا غربالگری دیابت بارداری انجام می شود؟ 

غربالگری دیابت به طور معمول در هفته‌های ۲۴ تا ۲۸ بارداری انجام می‌شود. هدف از این آزمایشات، کنترل قند خون در زنان باردار است. چراکه بالا بودن قند خون باعث افزایش نامطلوب وزن جنین، دشوار شدن زایمان طبیعی و سایر مشکلات برای مادر و جنین می‌شود. در این تست با گرفتن نمونه خون از مادر، سطح قند خون او سنجیده می‌شود. در صورتی که جواب آزمایش بیش از حد نرمال باشد پزشک آزمایش تست تحمل گلوکز یا GTT  را تجویز می‌کند که نسبت به آزمایش FBS دقیق‌تر است.

 در سایت Mayo Clinic درباره آزمایش تست تحمل گلوکز اینگونه می خوانید: 

تست تحمل گلوکز پاسخ بدن به قند (گلوکز) را اندازه گیری خواهد کرد.این آزمایش می‌تواند برای غربالگری دیابت نوع دوم نیز استفاده شود.  یک نسخه اصلاح شده از این تست برای تشخیص دیابت بارداری کاربرد دارد. اگر دیابت بارداری برای شما تشخیص داده شود، با مدیریت دقیق سطح گلوکز خون می‌توانید بارداری ایمنی داشته باشید. 

 

تفسیر جواب آزمایش قند خون عادی  (FBS)

سطح نرمال: در این آزمایش اگر سطح قند خون بین ۹۹ – ۷۰ میلی گرم در دسی لیتر باشد قند خون طبیعی است.

سطح پیش دیابتی: در صورتی که در جواب آزمایش سطح قند خون بین ۱۲۵ – ۱۰۰ میلی گرم در دسی لیتر باشد. سطح قند خون اندکی بالاتر از حد عادی و در سطح آستانه قرار دارد.

سطح دیابتی: اگر در جواب آزمایش سطح قند خون بیشتر از ۱۲۶ میلی گرم در دسی لیتر باشد شرایط دیابتی به حساب می‌آید.

تفسیر آزمایش

 

تفسیر آزمایش تست تحمل قند خون (GTT)

سطح نرمال: اگر میزان گلوکز خون کمتر از ۱۴۰ میلی گرم بر دسی لیتر باشد سطح قند خون طبیعی به حساب می‌آید.

سطح پیش دیابت: در صورتی که سطح گلوکز خون در بازه ۲۰۰ – ۱۴۰ میلی گرم بر دسی لیتر باشد سطح قند خون پیش دیابتی است.

سطح دیابتی: اگر مقدار گلوکز خون بیش از ۲۰۰میلی گرم بر دسی لیتر باشد سطح قند خون به عنوان دیابت محسوب می‌شود.

آزمایشات غربالگری سه ماهه دوم

 

نکات لازم قبل از انجام آزمایش قند خون

  • در تست قند خون عادی یا FBS مادر باردار بایستی ۸ تا ۱۰ ساعت قبل از آزمایش ناشتا باشد.
  • طی ساعات ناشتایی، نوشیدن آب مجاز است اما قهوه، چای، نوشیدنی‌های شیرین، طعم دار و گاز دار  غیر مجاز به حساب می‌آیند.
  • قبل از نمونه‌گیری بایستی از انجام فعالیت سنگین خودداری شود.
  • قبل از نمونه گیری از استعمال دخانیات خودداری شود.

 

آزمایشات سه ماهه دوم بارداری برای تشخیص اختلالات تکاملی جنین

در طی دوران حاملگی، آزمایش‌هایی برای بررسی سلامت جنین و شناسایی نقایص تکاملی تجویز می‌شود. اگر مادر دارای سابقه خانوادگی بیماری‌های مادرزادی و ژنتیکی بوده و یا سن او ۳۵ و بالاتر باشد آزمایشات بیشتری تعیین می‌شوند. پزشکان طبق معاینات انجام شده و بررسی جواب آزمایشات سه ماهه اول، نوع آزمایشات را در سه ماهه دوم مشخص می‌کنند.

رایج ترین آزمایشاتی که پزشکان برای بررسی نقایص مادرزادی تجویز می‌کنند شامل موارد زیر است:

آمینوسنتز: این تست معمولا در هفته‌های ۱۵ تا ۱۸ بارداری برای زنان ۳۵ و بالاتر تجویز می‌شود. همچنین مادرانی که به واسطه سابقه خانوادگی در معرض بیماری‌های ژنتیکی قرار دارند نیز مشمول این تست هستند. در  آزمایش آمینوسنتز با استفاده از یک سرنگ، مقداری از مایع کیسه آمنیوتیک که حاوی سلول‌های جنینی است برداشته می‌شود. با ارزیابی سلول‌ها و سنجش فاکتورهای مختلف، وجود هر گونه نقایص ژنتیکی و اختلالات لوله عصبی بررسی می‌شود. دقت و حساسیت این روش در کشف نقایص لوله عصبی ۹۹ درصد و در شناسایی اختلالات ژنتیکی ۱۰۰ درصد است.

آزمایشAFP: این آزمایش یکی از تست‌های روتین سه ماهه دوم است که در هفته‌های ۱۶ تا ۱۸ بارداری انجام می‌شود. طی آزمایش سطح آلفا فیتوپروتئین خون اندازه گیری می‌شود و تا حدودی می توان نقایص تکاملی در لوله‌های عصبی و نخاعی را شناسایی نمود. البته نتایج این آزمایش به معنای تشخیص قطعی بیماری نیست بلکه جواب غیر نرمال آزمایش AFP سبب می‌شود که پزشک آزمایشات تخصصی‌تری را جهت شناسایی دقیق بیماری‌ها درخواست کند.

تفسیر آزمایش AFP: سطح خونی AFP در دوران بارداری بسیار متغیر است اما در هفته‌های ۱۴ تا ۲۲ به یک پایداری نسبی می‌رسد که از آن به عنوان دوره مناسب آزمایش AFP بهره می‌گیرند. مقدار نرمال AFP در هفته های ۱۴ تا ۲۱ به شرح زیر است:

هفته‌های بارداری سطح نرمال آزمایش AFP
۱۴ بارداری ۲۵.۶ نانوگرم در میلی لیتر
۱۶ بارداری ۳۴.۸ نانوگرم در میلی لیتر
۱۸ بارداری ۴۷.۳ نانوگرم در میلی لیتر
۲۰ بارداری ۶۴.۳ نانوگرم در میلی لیتر
۲۰ بارداری ۶۴.۳ نانوگرم در میلی لیتر
۲۱ بارداری ۷۴.۹ نانوگرم در میلی لیتر

آزمایش پانل چهارگانه (Quad marker): این آزمایش خون از رایج‌ترین تست‌های سه ماهه دوم است که توسط آن وجود انواع بیماری‌های ژنتیکی و اختلالات تکاملی مانند سندرم داون، تریزومی‌ها و اسپینا بیفیدا در جنین بررسی می‌شود. قدرت تشخیصی پانل چهارگانه در شناسایی بیماری‌ها در حدود ۷۵ تا ۸۰ درصد است. در آزمایش کواد ۴ فاکتور خونی شامل AFP، HCG، هورمون استریول و مولکول Inhibin A مورد ارزیابی قرار می‌گیرد:

  • آلفا فیتوپروتئین (AFP): پروتئینی است که توسط کبد جنین تولید شده و از جفت به خون مادر راه پیدا می‌کند. این پروتئین در مایع آمنیوتیک نیز وجود دارد. در هفته‌های ۱۶ تا ۱۸ بارداری سطح آلفا فیتوپروتئین برای شناسایی بیماری‌های احتمالی جنین اندازه گیری می‌شود.
  • هورمون HCG: یکی از مهمترین هورمون‌های دوران حاملگی گنادو تروپین است که توسط جفت تولید و به خون مادر نیز وارد می‌شود. این هورمون تاثیر بسزایی در حفظ جنین و تعادل هورمون پروژسترون دارد. در هفته‌های ابتدایی بارداری مقدار این هورمون در بیشترین سطح خود قرار دارد اما با گذر زمان از مقدار آن در خون کاسته می‌شود.

تفسیر آزمایش هورمون HCG: افزایش غیر طبیعی این هورمون تا حدودی نشانگر برخی تومورهای بدخیم جفتی، مول هیداتی فورم و حاملگی چندقلویی است. در اختلالات عروق جفتی و نارسایی جفت، تکثیر بیش از حد سلول‌های تروفوبلاست منجر به افزایش تولید هورمون گنادوتروپین می‌شود. کاهش این هورمون نسبت به بازه نرمال می‌تواند نشان دهنده سقط خود به خودی جنین باشد.

  • هورمون استریول: این هورمون از استروژن‌هایی است که ابتدا در غده آدرنال جنین و سپس در جفت به صورت نوع E3 ترشح می‌شود. با اندازه‌گیری این هورمون به همراه سایر فاکتورهای ذکر شده، می‌توان نواقص شایع کروموزومی، اختلالات لوله عصبی و طناب نخاعی مانند سندرم اسمیت، سندرم ژن مجاور و تریزومی۱۸ را شناسایی کرد.

تفسیر تست استریول: در بارداری‌های نرمال میزان استریول از ۴ نانومول در هفته ۱۵ بارداری تا ۴۰ نانو مول در لیتر در هنگام زایمان متغیر است. در سه ماهه دوم سطح نرمال آن ۹.۶ نانوگرم در میلی لیتر است.

آزمایشات غربالگری سه ماهه دوم

  • مولکول Inhibin A: پروتئین تولید شده در جنین است که سطح آن در هفته‌های ۱۴ تا ۱۷ بارداری افت کرده و در هفته‌های بعدی افزایش می‌یابد.

تفسیر تست Inhibin A: مقدار نرمال این تست بدین معناست که سطح این پروتئین بسیار کم و یا در حد صفر است. بالا بودن Inhibin نشان دهنده مثبت بودن آزمایش است. در زمان مثبت بودن تست، احتمال وجود نقایص ژنتیکی مانند سندرم داون وجود دارد.

  • آزمایش NIPT: این آزمایش نیز که در سه ماهه دوم انجام می‌شود و طیف گسترده‌‌ای از نقایص ژنتیکی و کروموزومی از جمله انواع آنئوپلوئیدی‌ها ( نوعی اختلال در تعداد کروموزوم‌ها)، تریزومی ۲۱، سندرم ادواردز، تریزومی‌های ۱۳ را مورد بررسی قرار می‌دهد. جواب آزمایش NIPT نشان دهنده وجود قطعی یک بیماری نیست بلکه صرفا یک آزمایش غربالگری بوده و نتایج نامتعارف آن احتمال وجود اختلالات تکاملی را نشان می‌دهد. به همین منظور در صورت مشکوک شدن پزشک به وجود بیماری، آزمایشات تخصصی‌تری درخواست می‌شود. پزشکان این آزمایش را بیشتر برای زنانی تجویز می‌کنند که در معرض خطر نقایص ژنتیکی هستند. این گروه زنان شامل موارد زیر هستند:
  •  زن باردار ۳۵ سال و بالاتر است.
  •  شاخص توده بدنی بیشتر از ۳۰ است.
  • در بارداری‌های قبلی سابقه اختلالات کروموزومی وجود داشته باشد.
  •  زن باردار دارای سابقه خانوادگی ابتلا به بیماری‌های مادرزادی باشد.

دکمه ثبت درخواست رایگان

در آزمایشات سونوگرافی نقایص احتمالی گزارش شده است.

  • آزمایش فتوسکوپی: در این آزمایش پزشک قادر است جنین و داخل رحم را با وضوح بیشتری مشاهده کند. در روش فتوسکوپی همانند لاپاراسکوپی و آرتروسکوپی از یک لوله منعطف که مجهز به دوربین است برای شناسایی نقایص و بیماری‌های جنین استفاده می‌شود. لوله مورد استفاده در فتوسکوپ ضخیم تر از سرنگ آزمایش آمینتوسنتز است. در این روش بیماری‌ها و اختلالاتی قابل تشخیص هستند که در سایر تست‌ها مثل آمینوسنتز، سونوگرافی و نمونه‌گیری خون قابل تشخیص نیستند. به دلیل پر ریسک بودن این آزمایش نسبت به روش‌های روتین، تنها توسط پزشکان متخصصی که در این زمینه خبره هستند قابل انجام است. آزمایش فتوسکوپی در موارد معدودی که سایر روش‌ها قادر به شناسایی دقیق بیماری نباشند انجام می‌شود.
  • آزمایش نمونه برداری از پرزهای جنینی (CVS): این تست برای شناسایی نقایص کرموزومی همچون سندرم داون استفاده می‌شود. در این آزمایش از جفت داخل رحم یک نمونه بافتی برداشته شده و برای تعیین سلامت کروموزومی جنین مورد ارزیابی قرار می‌گیرد. در آزمایش CVS بر خلاف تصور عموم، هیچ گونه نمونه‌ای از جنین برداشته نمی‌شود بلکه بافت بدست آمده از جفت بوده که از نظر ژنتیکی مشابه به جنین در حال رشد است.

آزمایشات غربالگری سه ماهه دوم

 

رعایت چه نکاتی ابتلای جنین به نواقص لوله عصبی را کاهش می‌دهد؟

طبق توصیه مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری‌های آمریکا (CDC) تمامی زنان باردار بایستی رزوانه ۰.۴ میلی گرم اسید فولیک مصرف کنند. این مقدار به ویژه در ابتدای بارداری بسیار کلیدی‌تر است چراکه بیشتر نقایص لوله‌های عصبی در هفته‌های ابتدایی بارداری رخ می‌دهند. این ماده مغذی در کلم بروکلی، لوبیا چیتی، تخمه آفتابگردان، مارچوبه، نعناع و گوجه فرنگی به مقدار فراوان وجود دارد.

 

آزمایش در منزل با هومکا 

مجموعه هومکا با ارائه خدمت آزمایش در منزل، این امکان را برای شما فراهم آورده است تا طیف وسیعی از آزمایشات خون را در محیط منزل انجام دهید. برای انجام آزمایشات غربالگری سه ماهه دوم و سایر آزمایشات دیگر در هومکا کافی است بر روی دکمه زیر کلیک کنید تا سفارش شما به صورت کاملا ثبت شود. پس از آن کارشناسان ما با شما تماس خواهد گرفت تا اطلاعات دقیقی در این زمینه در اختیار شما قرار دهند. اگر با شرایط موافقت کنید، سفارش ثبت نهایی شده و متخصص هومکا در زمان تعیین شده با محل مورد نظر مراجعه خواهد کرد. 

خدمات آزمایشگاهی و درمانی در منزل هومکا به ساکنین سراسر استان تهران، کرج و حومه و شهر مشهد ارائه می‌شود. آزمایش در منزل هومکا تحت پوشش بیمه‌های پایه و تکمیلی است. 

دکمه ثبت درخواست رایگان

دسترسی سریع

درخواست خدمت

کافیست فرم را پر کنید و دکمه "ثبت نهایی درخواست" را بزنید. همکاران ما به زودی با شما تماس خواهند گرفت.
جزئیات درخواست
شهر*
شهر موردنظرت رو انتخاب کن
نوع خدمت*
خدمت موردنظرت رو انتخاب کن
اطلاعات درخواست
فایل ضمیمه
محاسبه هزینه
هزینه خدمت
۰ تومان
هزینه خدمات در محل
- تومان
هزینه مشاوره و تجویز نسخه
تومان
هزینه تفسیر آزمایش
تومان
تخفیف
۰ ۰ تومان
مجموع هزینه‌ها
۰ تومان
اطلاعات تماس
کد تخفیف:
discount-icon
بررسی

کد معرف(سازمانی):
discount-icon
بررسی

سوالات متداول

آزمایشات غربالگری سه ماهه دوم چه زمانی انجام می‌شوند؟
این آزمایشات بین هفته‌های ۱۶ تا ۱۸ بارداری انجام خواهند شد.
آزمایشات غربالگری سه ماهه دوم بارداری شامل چه مواردی است؟
این آزمایشات شامل آزمایش خون و سونوگرافی است.
آیا آزمایشات غربالگری سه ماهه دوم خطر سقط جنین دارد؟
خیر. این آزمایشات غیر تهاجمی و ایمن هستند.
آیا آزمایشات غربالگری سه ماهه دوم ضریب اطمینان بالایی دارند؟
این آزمایشات با دقت و ضریب اطمینان بالایی می‌تواند ریسک بروز بیماری‌های مادرزادی را تعیین کنند.
هزینه آزمایش در منزل هومکا چقدر است؟
قیمت آزمایش در منزل هومکا با توجه به نوع و تعرفه آن تعیین می‌شود.

پرسش و پاسخ

Loading...
Loading...